کتاب «خانواده خوشبخت» مجموعهای از سخنان و مباحث ارزشمند حجتالاسلام شیخ اسماعیل رمضانی، واعظ توانا و سخنرانی آشنا با مسائل متنوع دینی، اخلاقی و اجتماعی است که با هدف تقویت بنیان خانواده و دستیابی به آرامش در مسیر خداوند تدوین شده است. این اثر میکوشد در میان چالشهای زندگی امروز و فشارهایی که کانون خانواده را تهدید میکنند، راهی برای ساختن یک زندگی خانوادگی سالم، آرام و سعادتمند نشان دهد. مطالب کتاب پس از مباحثات متعدد، بررسیهای علمی و ایدهپردازیهای گوناگون به رشته تحریر درآمدهاند تا آموزههای مطرحشده، افزون بر برخورداری از پشتوانه دینی و اخلاقی، با مسائل واقعی خانوادهها نیز ارتباط داشته باشند و بتوانند به نیازهای مخاطب معاصر پاسخ دهند.
خانواده واژهای آشنا و برخاسته از عمق وجود انسان است؛ مفهومی که در فرهنگ ایرانی ـ اسلامی جایگاهی ویژه و انکارناپذیر دارد. بخش مهمی از هویت، شخصیت، عواطف و نگرش هر فرد در فضای خانواده شکل میگیرد و نخستین تجربههای او از محبت، مسئولیتپذیری، احترام، همدلی، گذشت و همکاری در همین محیط به دست میآید. خانواده را میتوان سلول بنیادین جامعه دانست؛ زیرا سلامت یا آسیب آن به یک محیط محدود نمیماند و آثارش بهتدریج در سراسر جامعه نمایان میشود. هر اندازه روابط اعضای خانواده بر پایه محبت، اعتماد، اخلاق و مسئولیت متقابل شکل بگیرد، جامعه نیز از انسانهایی متعادلتر، امیدوارتر و توانمندتر برخوردار خواهد شد. در مقابل، تضعیف این کانون تربیتی میتواند مشکلات عاطفی، اخلاقی و اجتماعی متعددی را به همراه داشته باشد.
خانواده نخستین و مهمترین مرجع تربیتی انسان است و نقشی تعیینکننده در ساخت شخصیت آینده او دارد. کودک پیش از آنکه با مدرسه، دانشگاه، محیط کار و سایر نهادهای اجتماعی ارتباط برقرار کند، جهان را از دریچه رفتار پدر و مادر و نوع رابطه میان اعضای خانواده میشناسد. گفتار، رفتار و حتی شیوه مواجهه والدین با اختلافها و مشکلات، بر ذهن و جان فرزندان اثر میگذارد و بخشی از الگوهای رفتاری آنان را در بزرگسالی شکل میدهد. به همین دلیل، اندیشمندان بسیاری درباره مفهوم خانواده، کارکردهای آن و شیوه حفظ سلامت روابط خانوادگی نظریهپردازی کردهاند. دین اسلام نیز توجه گستردهای به این نهاد اساسی دارد و بخش مهمی از احکام، توصیهها و آموزههای اخلاقی آن به ازدواج، روابط همسران، تربیت فرزندان، احترام به والدین، رعایت حقوق اعضای خانواده و ایجاد آرامش در خانه اختصاص یافته است.
جایگاه خانواده در تعالیم اسلامی تا آن اندازه والاست که نیکرفتاری با اعضای خانواده، یکی از معیارهای سنجش فضیلت اخلاقی انسان معرفی شده است. رسول خدا (ص) میفرمایند: «بهترین شما کسی است که برای خانوادهاش بهتر باشد، و من از همه شما برای خانوادهام بهترم. زنان را گرامی نمیدارد، مگر انسان بزرگوار و به آنان اهانت نمیکند، مگر شخص پست و بیمقدار.» این سخن نشان میدهد که اخلاق حقیقی تنها در رفتارهای اجتماعی و ظاهر آراسته انسان خلاصه نمیشود، بلکه مهمترین جلوه آن در محیط خانه و در ارتباط با نزدیکترین افراد زندگی آشکار میگردد. کسی که در بیرون از خانه رفتاری پسندیده دارد اما با همسر و فرزندان خود با بیمهری، تحقیر یا بیتوجهی برخورد میکند، هنوز نتوانسته است فضایل اخلاقی را بهطور کامل در شخصیت خویش تثبیت کند. احترام به همسر، حفظ کرامت زنان، محبت به فرزندان و مسئولیتپذیری در برابر خانواده، از نشانههای بزرگواری و رشد معنوی انسان است.
از 0 رای